Romania ủng hộ năng lượng hạt nhân trong hỗn hợp năng lượng

36

Trong một bức thư bày tỏ lập trường gửi tới Ủy ban châu Âu, Romania cùng với sáu quốc gia thành viên khác trong Liên minh châu Âu (EU) đã bày tỏ quan điểm ủng hộ cũng như nhấn mạnh tầm quan trọng của năng lượng hạt nhân trong hỗn hợp năng lượng và tương lai của Liên minh trong việc phát triển thêm các dự án đầu tư chiến lược.

 

Tổ máy 1& 2 của nhà máy điện hạt nhân Cernovoda, Romania (Ảnh: Nuclearelectrica).

 

Bức thư được đệ trình lên Chủ tịch Ủy ban châu Âu – bà Ursula von der Leyen, Phó Chủ tịch điều hành – ông Frans Timmermans, Ủy viên về Ổn định Tài chính, Dịch vụ Tài chính và Liên minh Thị trường Vốn – bà Mairead McGuinness, và Ủy viên về Năng lượng – bà Kadri Simson bao gồm chữ ký của Thủ tướng Romania, ông Florin Citu và các Thủ tướng Hungary, Cộng hòa Séc, Ba Lan, Slovakia, Slovenia, Tổng thống Pháp – Emmanuel Macron.

 

Bức thư là lời kêu gọi các nhà chức trách đảm bảo khuôn khổ cạnh tranh công bằng cho sự phát triển điện hạt nhân ở EU và khả năng tiếp cận các quỹ phát triển bền vững trong các dự án. Điện hạt nhân giữ vai trò quan trọng trong việc đạt được các mục tiêu về trung hòa carbon và an ninh năng lượng ở cấp độ Châu Âu. Năng lượng hạt nhân hiện chiếm khoảng 50% tổng năng lượng phát thải ít carbon được sản xuất ở EU, đồng thời tạo ra khoảng 1,1 triệu việc làm với doanh thu hàng năm lên tới 103 tỷ EUR. Những nhà lãnh đạo trong lá thư yêu cầu Ủy ban châu Âu đảm bảo rằng các kế hoạch của EU trong lĩnh vực chống biến đổi khí hậu bao gồm các nguồn carbon thấp được đưa ra phải phù hợp với nguyên tắc trung lập về công nghệ như đã cam kết theo Hiệp ước về hoạt động của Liên minh châu Âu (TFEU).

 

Nhà lãnh đạo của 7 quốc gia thành viên ở châu Âu nhấn mạnh một thực tế rằng “tất cả các nguồn điện không phát thải hoặc phát thải ít carbon sẵn có hiện nay đóng góp rất lớn vào việc giảm phát thải CO2 và các mục tiêu chống biến đổi khí hậu không chỉ cần được công nhận mà còn phải được hỗ trợ tích cực trong EU”.

 

Các bên ký kết cũng bày tỏ quan ngại về thực tế là “việc phát triển điện hạt nhân đang đứng trước khó khăn bởi một số Quốc gia Thành viên tiếp tục phớt lờ sự đóng góp của nguồn năng lượng này trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu và sự kết hợp chưa được khai thác triệt để giữa công nghệ hạt nhân và năng lượng tái tạo. Điện hạt nhân là nguồn sản xuất cơ bản đảm bảo sự phát triển cho các nguồn tái tạo không liên tục. Năng lượng hạt nhân cũng được coi là một nguồn sản xuất hydro với giá thành rẻ đồng thời thể góp phần vào sự liên kết ngành. Ngành công nghiệp hạt nhân tạo ra số lượng đáng kể việc làm có chất lượng, đây là yếu tố quan trọng trong các kế hoạch tái khởi động kinh tế sau thời kì COVID”.

 

Bức thư chung cũng ủng hộ quyền của các Quốc gia Thành viên được tự do lựa chọn hỗn hợp năng lượng theo Điều 194 của TFEU. Quyền quyền này hiện đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng khi xu hướng thúc đẩy và hỗ trợ của EU giành ưu tiên nhiều hơn cho năng lượng tái tạo mà bỏ qua các công nghệ khác đã được chứng minh trong công cuộc chống biến đổi khí hậu, chẳng hạn như điện hạt nhân. Các nhà lãnh đạo cũng tuyên bố rằng việc ngừng hoạt động của các nhà máy điện hạt nhân hiện tại mà không đảm bảo khung phát triển cho các dự án hạt nhân mới theo thời gian sẽ dẫn đến việc giảm sút số lượng việc làm đáng kể ở EU.

 

Đối với Romania, điện hạt nhân là một lựa chọn chiến lược để đạt được các mục tiêu quốc gia trong lĩnh vực năng lượng và chống biến đổi khí hậu, đồng thời nguồn năng lượng này cũng giữ vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh năng lượng và khử carbon trong lĩnh vực sản xuất điện.

 

Điện hạt nhân chiếm 18% tổng sản lượng điện ở Romania,, cung cấp 11.000 việc làm trong lĩnh vực sản xuất, nghiên cứu, kỹ thuật, công trình, sản xuất thiết bị, đổi mới, giáo dục. Trên thực tế, số lượng việc làm còn có thể tăng lên tới 19.000 trong bối cảnh khởi động các dự án hạt nhân mới. Romania đang thực hiện dự án đầu tư kéo dài tuổi thọ cho tổ máy 1 của nhà máy điện hạt nhân Cernavoda thêm 30 năm nữa tới sau năm 2028, trong cùng điều kiện an toàn và tăng hiệu quả kinh tế. Ngoài ra, việc mở rộng năng lực sản xuất từ ​​các nguồn hạt nhân là rất quan trọng để đảm bảo nhu cầu năng lượng của Romania, đặc biệt là sau khi ngừng sản xuất điện từ nhiên liệu hóa thạch rắn.

 

Biên dịch: Trần Thiện Phương Anh, Ban KH&QLKH