Năng lượng tái tạo đắt đỏ khiến giá điện tăng, cử tri Mỹ, châu Á và châu Âu quay sang lựa chọn điện hạt nhân

    174

    Các cử tri ở Mỹ, châu Á và châu Âu đang ngày càng nghiêng về lựa chọn năng lượng hạt nhân để đáp lại việc giá điện tăng do triển khai sử dụng năng lượng tái tạo như pin mặt trời và tua bin gió.

     

    Diễn viên hài truyền hình Hà Lan Arjen Lubach  – người được mệnh danh là John Oliver của Hà Lan– [1] trong chương trình truyền hình ủng hộ điện hạt nhân.ZML

     

    Với tỷ lệ áp đảo hơn gấp đôi (70% so với 30%), các cử tri ở Arizona hôm thứ Ba đã từ chối bỏ phiếu ủng hộ sáng kiến (gọi là Dự luật 127 – Proposition 127), một dự luật có thể dẫn đến việc đóng cửa nhà máy điện hạt nhân của tiểu bang và ủng hộ việc triển khai năng lượng mặt trời và gió với quy mô lớn.

     

    Tại Đài Loan đang có một phong trào vận động nhằm xóa bỏ việc chấm dứt sử dụng năng lượng hạt nhân của nước này. Những người ủng hộ điện hạt nhân được truyền cảm hứng từ một cựu tổng thống nhằm giúp các nhà hoạt động thu thập hơn 300.000 chữ ký để các cử tri có thể bỏ phiếu trực tiếp về vấn đề này vào ngày 24 tháng 11.

     

    Và sau khi liên minh các nhóm dân chúng tập hợp ở Munich (Đức) hồi tháng 10 để phản đối việc đóng cửa các nhà máy điện hạt nhân, một làn sóng ủng hộ điện hạt nhân bao trùm các phương tiện truyền thông chủ yếu lan rộng khắp châu Âu, truyền cảm hứng cho đa số cử tri Hà Lan và đảng chính trị cầm quyền của quốc gia này nhằm tuyên bố ủng hộ việc xây dựng các lò phản ứng hạt nhân mới.

     

    Bây giờ, tiếp sau sự trỗi dậy của phong trào công chúng ủng hộ năng lượng hạt nhân, Liên minh các nhà khoa học có liên quan ở Mỹ, một kẻ thù lâu năm của điện hạt nhân, đã đảo ngược quan điểm chống điện hạt nhân xưa nay của họ, đồng thời tuyên bố rằng các nhà máy hạt nhân hiện tại của Mỹ phải tiếp tục hoạt động để bảo vệ khí hậu.

     

    Những sự kiện này đã gây sửng sốt cho hàng loạt các nhà báo, chính trị gia và các nhà phân tích năng lượng, những người trong suốt ba năm qua đã không ngừng tìm cách loại bỏ 454 lò phản ứng hạt nhân đang vận hành trên thế giới và chế nhạo chúng là “lỗi thời”, đồng thời cho rằng chi phí cho các tấm pin mặt trời và tua-bin gió đang giảm đi.

     

    Nhưng việc giảm chi phí cho các tấm pin mặt trời và tua bin gió đã không làm cho các công nghệ đó trở nên đáng tin cậy hơn, và sự không đáng tin cậy cố hữu của ánh nắng mặt trời và gió – cùng với các yêu cầu sử dụng đất và vật liệu khổng lồ của những công nghệ này đã đẩy tăng giá điện ở những nơi như California và Đức, thậm chí ngay tại thời điểm khi giá khí tự nhiên giảm đi.

     

    Đáng chú ý là sự ủng hộ của cử tri cho năng lượng hạt nhân ngày càng tăng, không những từ những người tiến bộ có xu hướng quan tâm nhiều hơn đến biến đổi khí hậu mà còn từ cả những người bảo thủ, những người có xu hướng quan tâm nhiều hơn đến chi phí điện.

     

    Ở Hà Lan, sự ủng hộ của người dân đối với năng lượng hạt nhân, và sự ưu ái phủ sóng của các phương tiện truyền thông chính thống – bao gồm cả các chương trình dài (bằng tiếng Anh) của hai nhà báo truyền hình có ảnh hưởng nhất nước này – đã làm sáng tỏ sự không hiệu quả của năng lượng mặt trời và gió nhằm giải quyết vấn đề biến đổi khí hậu.

     

    Ở bang Arizona, chiến dịch chống lại Dự luật 127 tập trung chủ yếu vào mục đích tránh những sai lầm của bang California, nơi giá điện đã tăng nhanh gấp 5 lần so với các bang còn lại của đất nước do bang này đã thực thi nhiều biện pháp mạnh nhằm đóng cửa các nhà máy điện hạt nhân và triển khai nhanh chóng các tấm pin mặt trời.

     

    Các chính sách chống hạt nhân và ủng hộ năng lượng tái tạo của California đã trở thành một ví dụ hoàn hảo cho Dự luật 127 –một dự luật ủng hộ nguồn năng lượng tái tạo đắt đỏ

     

    “Dự luật 127 là một phiên bản tái chế của các sáng kiến ​​năng lượng thất bại của California được “xuất khẩu sang Arizona một cách lịch sự” bởi Tom Steyer, tỷ phú quỹ đầu tư năng lượng California”, một Thượng nghị sĩ bang Arizona đã viết.

     

    Tỷ phú Steyer, người đã kiếm bộn tiền từ việc xây dựng các nhà máy điện than ở châu Á, và đã đầu tư mạnh vào khí tự nhiên và năng lượng tái tạo, đã chi một số tiền kỷ lục tới 18 triệu đô la nhằm nỗ lực giúp cho Dự luật 127 được thông qua.

     

    Tại Đài Loan, có vẻ như chính sự kết hợp giữa các vấn đề về môi trường, kinh tế và an ninh năng lượng đã giúp cử tri vượt qua nỗi sợ hãi hạt nhân sau vụ tai nạn và nỗi hoảng loạn Fukushima năm 2011.

     

    Đài Loan nhập khẩu 98% năng lượng và, do chính sách xóa bỏ năng lượng hạt nhân của mình, Đài Loan năm ngoái đã phải chịu đựng sự cố thiếu điện nghiêm trọng khiến cho 1 người chết, đồng thời đe dọa ngành công nghiệp bán dẫn của quốc gia, và làm giảm tỷ lệ ủng hộ đối với tổng thống đảo quốc này.

     

    Kinh tế và môi trường là hai mặt của cùng một đồng xu. Nếu California và Đức đầu tư 680 tỷ USD vào các nhà máy điện hạt nhân mới thay vì đầu tư vào năng lượng tái tạo như các cánh đồng gió và mặt trời, thì họ đã có thể tạo ra lượng điện năng 100% hoặc hơn nữa từ các nguồn năng lượng sạch (ít phát thải).

     

    Đây không phải là chiến thắng đầu tiên của những người ủng hộ hạt nhân trong những năm gần đây. Năm 2016, chính quyền bang Illinois và New York đã hành động kịp thời để ngăn chặn việc đóng cửa các nhà máy điện hạt nhân. Năm 2017, một “bồi thẩm đoàn công dân” (citizens jury) của Hàn Quốc đã giành thắng lợi từ chỗ có 60% phản đối thành có 60% người dân ủng hộ hạt nhân. Chiến thắng đó đã nhanh chóng dẫn tới các hành động tiếp theo ở các bang Connecticut và New Jersey để cứu các nhà máy điện hạt nhân của họ khỏi bị đóng cửa.

     

    Ngày càng có nhiều người ủng hộ điện hạt nhân. Ở những nơi như Hàn Quốc, Đài Loan và châu Âu, nơi các công ty điện sở hữu nhà máy điện hạt nhân thường thuộc sở hữu của chính phủ, và do đó không thể tham gia vào chính trị, đã hình thành nên các nhóm môi trường độc lập và các nhà khoa học khí hậu dám nói thẳng (outspoken climate scientists) để ủng hộ điện hạt nhân.

     

    Tác động của những việc mà các nhà khoa học dũng cảm này đã làm được đã khiến các nhà hoạt động ủng hộ hạt nhân choáng váng và xúc động. Olguita Oudendijk, đồng sáng lập của tổ chức Sinh thái học hiện đại Hà LanEcomodernism Netherlands ở Hà Lan cho biết: “Người Hà Lan đã chống lại hạt nhân từ những năm 1970”. “Điều khiến chúng tôi phải đối mặt là chi phí năng lượng tái tạo cao, Lễ hội Tôn vinh Hạt nhân – Nuclear Pride Fest, và sự quan tâm nghiêm túc của giới truyền thông đối với vấn đề  này đã làm thay đổi quan điểm của công chúng.”

     

    Một cuộc thăm dò ý kiến trên 18.000 cử tri Hà Lan công bố ngày hôm qua (7/11/2018 – người dịch) cho thấy 54% ủng hộ việc sử dụng năng lượng hạt nhân trong khi chỉ có 35% phản đối. “Đối với các cử tri, việc đạt được các mục tiêu khí hậu có trọng số lớn hơn sự phản đối năng lượng hạt nhân của họ”, những người tham gia cuộc thăm dò ý kiến trên ​​cho biết.

     

    Tại Đài Loan – nơi các nhà hoạt động ủng hộ hạt nhân đã phản đối bằng cách tuyệt thực, và đưa vấn đề hạt nhân ra tòa – nhằm lật đổ mọi nỗ lực của chính phủ nhằm duy trì cuộc trưng cầu dân ý, một vị cựu tổng thống đã tuyên bố: “Việc phản đối năng lượng hạt nhân hiện nay đã lỗi thời. Xu hướng của thế giới hiện nay là làm thế nào để giảm lượng khí thải carbon dioxide nhằm giải quyết vấn đề nóng lên toàn cầu.”

     

    Ở hầu hết các nơi, các nhà hoạt động đã tập trung nhiều vào việc vạch trần những điều hoang đường về năng lượng hạt nhân được các tổ chức như Hòa bình Xanh –Greenpeace – khuếch trương, bao gồm ý niệm rằng các tấm pin mặt trời rẻ hơn và các tua bin gió sẽ cung cấp điện với giá thành thấp hơn, trong khi sự thật thường là ngược lại.

     

    Sự không hiệu quả của các tấm pin mặt trời và tua-bin gió đã được diễn viên hài truyền hình Hà Lan – Arjen Lubach – John Oliver của truyền hình Hà Lan nhấn mạnh vào chủ nhật tuần trước (4/11/2018 – người dịch), trong một chương trình kéo dài 20 phút đã cung cấp cho khán giả truyền hình những hiểu biết về sự cần thiết và tính an toàn của điện hạt nhân bằng những lối ‘chơi chữ tục mà thanh”. (Chương trình truyền hình này được dịch sang tiếng Anh.)

     

    Ảnh: Hãy bỏ điện hạt nhân ra khỏi “quả cầu cấm”. ZMT

     

    Một khoảnh khắc đáng chú ý trong chương trình này là khi Lubach cắt lời người phát ngôn của tổ chức Hòa bình Xanh, khi người này thừa nhận rằng với năng lượng hạt nhân thì sẽ “Không phát thải khí carbon, điều đó là sự thật, vì vậy nó (điện hạt nhân) không góp phần làm nóng lên toàn cầu, nhưng lại có những nhược điểm khác.”

     

    “Dừng lại, dừng lại, xin chờ một chút,” Lubach ngắt lời. “Nó (điện hạt nhân) không góp phần làm nóng lên toàn cầu nhưng có những bất lợi khác”? Bạn không thể tuyên bố một lợi thế rất lớn để rồi sau đó lại nói “Nó thậm chí trở nên tồi tệ hơn.”

     

    Khi được hỏi tới sự khác biệt về thái độ giữa người Hà Lan và những người láng giềng Đức nổi tiếng là lãng mạn và chống hạt nhân, nhà sinh thái học hiện đại người Hà Lan Oudendijk đã nói, “Chúng tôi – người Hà Lan – về cơ bản là những người rất có lý trí. Chúng tôi chỉ muốn giải quyết vấn đề.”

     

    Diễn viên hài truyền hình Lubach nói với một phóng viên đang tham gia chương trình đang phát sóng trên truyền hình, “Tôi nói chúng ta đưa năng lượng hạt nhân ra khỏi quả cầu cấm.” Phóng viên trong “quả cầu cấm” đang mặc đồ bảo hộ không phải để bảo vệ mình chống lại điện hạt nhân mà là bảo vệ mình khỏi các bệnh lây truyền theo đường tình dục (STDs), Lubach hài hước giải thích.

     

    Biên dịch và chú giải: Nguyễn Thị Yên Ninh, Ban HTQT, Viện NLNTVN

     

    Giới thiệu về tác giả:  Ông Michael Shellenberger, Chủ tịch, Tổ chức Vì Tiến bộ môi trường (EP), Thời báo “Người Anh hùng của Môi trường”. Các bài viết của ông đã từng xuất hiện trên các tờ báo uy tín như The New York Times, Washington Post, tạp chí Wall Street, Scientific American, Nature Energy…

    Ghi chú:

    1. Arjen Henrik Lubach là một diễn viên hài, tác giả kiêm diễn giả truyền hình người Hà Lan, người được công chúng yêu mến và so sánh với diễn viên hài Anh nổi tiếng John Oliver trên kênh truyền hình HBO. Lubach đã tổ chức những chương trình truyền hình châm biếm hàng tuần nổi tiếng mang tên “Zondag gặp Lubach”, thu hút đượng lượng người xem rất đông đảo ở Hà Lan.( https://en.wikipedia.org/wiki/Arjen_Lubach#Notes)
    2. Arizona Proposition 127- Sáng kiến Tiêu chuẩn Năng lượng tái tạo (the Renewable Energy Standards Initiative), một dự luật đề xuất sửa đổi hiến pháp của bang Arizona (Hoa Kỳ). Trong đó:
    • Một phiếu bầu “có” ủng hộ việc sửa đổi hiến pháp để yêu cầu các công ty điện ở Arizona dành một tỷ lệ điện nhất định từ các nguồn năng lượng tái tạo mỗi năm, với tỷ lệ tăng hàng năm từ 12% vào năm 2020 lên 50% vào năm 2030.
    • Một phiếu bầu “không” phản đối việc sửa đổi hiến pháp, giữ nguyên mức yêu cầu các công ty điện ở Arizona duy trì tỷ lệ năng lượng tái tạo hiện tại của bang là 15% vào năm 2025.

    Dự luật 127 đã được đưa ra bỏ phiếu ở bang Arizona vào ngày 6/11/2018 vừa qua, tuy nhiên dự luật này đã bị bác bỏ với tỷ lệ 70% cử tri bỏ phiếu “không’.

    1. Citizens Jury: Bồi Thẩm đoàn công dân gồm một nhóm thường có khoảng 18-24 công dân được lựa chọn ngẫu nhiên, đại diện của dân chúng về nhân khẩu học trong khu vực (tức là được lựa chọn dựa vào các yếu tố như tuổi tác, chủng tộc, giới tính, tình trạng kinh tế, trình độ học vấn, mức thu nhập và việc làm), để cùng nhau thảo luận về một vấn đề. Trong khoảng thời gian 4-7 ngày, bồi thẩm đoàn nghe từ các nhân chứng chuyên môn có kiến thức về chủ đề này và cố gắng cung cấp giải pháp hoặc đề xuất cho công chúng và cho những người có thẩm quyền ra quyết định.          (https://participedia.net/en/methods/citizens-jury)
    1. “Taboo-sphere”: Quả cầu cấm: ám chỉ một vấn đề cấm kỵ, thường chỉ được nói tới một cách riêng tư
    2. Sexual Transmitted Diseases (STDs): bệnh lây truyền theo đường tình dục