Khủng hoảng COVID-19: Đại diện IEA khuyến cáo cần “mở rộng cửa” đối với các lựa chọn nguồn điện

    65

    Những ngày vừa qua, thảm cảnh đen tối do vi rút corona vẫn lan rộng toàn cầu chưa có hồi kết. Tình trạng dịch bệnh diễn biến nhanh, làm dấy lên mối quan tâm về nguồn cung ứng điện ổn định, trong đó, theo Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), Fatih Birol, điện hạt nhân là một nguồn tin cậy, nhằm đáp ứng sự lệ thuộc vào điện của xã hội hiện đại.

     

    Giám đốc điều hành Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA) (Ảnh: IEA)

     

    Trong một bài bình luận đăng trên trang mạng xã hội định hướng kinh doanh LinkedIn của Mỹ, Birol có viết, “Cuộc khủng hoảng corona nhắc nhở chúng ta về vai trò không thể thiếu của điện trong cuộc sống hàng ngày. Cuộc chiến này cũng đem lại những hiểu biết sâu sắc về vai trò đó đã được mở rộng và phát triển ra sao trong nhiều năm và nhiều thập kỷ sắp tới.”

     

    Birol cho hay, việc cung cấp điện đáng tin cậy là vô cùng quan trọng trong bối cảnh hiện nay, để làm việc từ xa, thương mại điện tử, vận hành máy thở và các thiết bị y tế khác, v.v. Hàng trăm triệu người sống mà không có điện sẽ dễ gặp nhiều nguy cơ hơn về dịch bệnh và những hiểm nguy khác.

     

    Theo đại diện IEA, mặc dù thế giới đang gia tăng các dạng điện mới được sử dụng linh hoạt trong ngắn hạn như lưu trữ pin, nhưng hầu hết các hệ thống điện đều dựa vào các nhà máy điện khí tự nhiên. Các nhà máy này cho thấy tính linh hoạt khi có thể nhanh chóng tăng tốc hoặc “phanh” lượng điện sản xuất ra trong thời gian ngắn, từ đó, làm nổi bật vai trò quan trọng của khí đốt tự nhiên trong quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.

     

    Hiện nay, hầu hết các nhà máy điện khí đều chịu tổn thất “tiền mất tật mang” nếu “bị” sử dụng để góp phần điều chỉnh hệ thống điện theo sự thay đổi của nhu cầu. Ví dụ, mức độ nhu cầu điện thấp hơn trong cuộc khủng hoảng ngay lúc này khiến áp lực chi phí tăng thêm. Thủy điện, công cụ chủ lực nhưng lại thường bị rơi vào quên lãng trong sản xuất điện, vẫn là một nguồn linh hoạt thiết yếu.

     

    Tiềm lực cấp điện vững chắc là một yếu tố quan trọng để đảm bảo an ninh, an toàn cấp điện, trong đó nhiều quốc gia đã giữ lại năng lượng hạt nhân như một trong số các tùy chọn nguồn điện. Các nhà hoạch định chính sách cần phải thiết kế thị trường sao cho các nguồn cấp khác nhau đều “có đất dụng võ”, và cho phép thiết lập các mô hình kinh doanh điện khả thi.

     

    Hầu hết các nền kinh tế đã và đang thực hiện các biện pháp mạnh mẽ nhằm hạn chế và đối phó với vi rút corona. Theo dữ liệu sẵn có của IEA, nhu cầu điện đã giảm khoảng 15%, chủ yếu là do các nhà máy và doanh nghiệp tạm dừng hoạt động. Nếu nhu cầu điện lao dốc trong điều kiện thời tiết vẫn như cũ, tỷ lệ điện sản sinh do năng lượng tái tạo như gió và mặt trời có thể trở nên cao hơn bình thường.

     

    Với nhu cầu điện suy yếu hơn, công suất phát điện vẫn rất dồi dào. Do đó, các nhà khai thác hệ thống điện phải liên tục cân bằng cung cầu trong thời gian thực. Mọi người thường nghĩ rằng việc mất điện xảy ra khi cầu áp đảo cung. Nhưng trên thực tế, một số sự cố mất điện gây chú ý trong thời gian gần đây lại diễn ra trong giai đoạn nhu cầu thấp.

     

    Cho dù điện năng từ gió và mặt trời đáp ứng được phần lớn nhu cầu, các hệ thống điện cần duy trì tính linh hoạt để có thể tăng tốc các nguồn phát điện khác một cách nhanh chóng phòng khi có biến động, chẳng hạn như khi mặt trời lặn. Tỷ lệ điện cao vọt nhờ gió và mặt trời trong một thời điểm nhất định cũng khiến cho việc duy trì ổn định lưới điện trở nên khó khăn hơn.

     

    Biên dịch: Phạm Thị Thu Trang, Ban KH&QLKH